Trafik kazası sonrası sigorta şirketinden gelen "aracınız pert olmuştur" bildirimi, araç sahipleri için zor bir sürecin başlangıcıdır. Pert kararının nasıl verildiğini, haklarınızı ve sonraki adımları bilmek bu süreçte doğru kararlar almanıza yardımcı olur.
Pert Kararı Nasıl Verilir?
Pert (tam hasar) kararı, aracın onarım maliyetinin aracın piyasa değerinin belirli bir yüzdesini aşması durumunda verilir.
Genel kural: Onarım maliyeti aracın rayiç bedelinin %70'ini aştığında sigorta şirketi aracı pert ilan edebilir.
Pert iki kategoride değerlendirilir:
- Ağır hasarlı (Pertotal): Araç onarılamaz durumdadır. Hurda işlemi yapılır ve trafikten çekilir
- Onarılabilir pert: Araç onarılabilir ancak maliyet yüksek olduğu için sigorta şirketi pert işlemi yapar. Araç sahibi isterse kendi imkanıyla onarabilir
Pert Süreci Adımları
1. Ekspertiz Değerlendirmesi
Kaza sonrası sigorta şirketi eksper görevlendirir. Eksper aracın hasar durumunu detaylı olarak inceler ve onarım maliyetini hesaplar. Bu rapor pert kararının temelini oluşturur.
Hakkınız: Ekspertiz raporunu inceleme ve itiraz etme hakkınız vardır. Raporun bir kopyasını mutlaka isteyin.
2. Rayiç Bedel Tespiti
Sigorta şirketi aracınızın kaza öncesi piyasa değerini (rayiç bedel) tespit eder. Bu değer belirlenirken:
- Aracın yaşı ve kilometresi
- Bakım durumu
- Piyasa koşulları
- Benzer araçların satış fiyatları dikkate alınır
Dikkat: Sigorta şirketleri rayiç bedeli düşük tutma eğilimindedir. Piyasa araştırması yaparak gerçek değeri belirleyin ve gerekirse itiraz edin.
3. Sovtaj (Hurda Değeri) Belirleme
Pert kararı sonrası aracın parça olarak satılabilecek kısmının değeri (sovtaj) hesaplanır. Sigorta ödemesi genellikle şu formülle yapılır:
Ödeme = Rayiç Bedel - Sovtaj Bedeli
Aracı kendinize bırakmak isterseniz sovtaj bedeli düşülerek ödeme yapılır. Aracı sigorta şirketine bırakırsanız rayiç bedelin tamamı ödenir.
4. Pert Tescili ve Ödeme
Pert kararı kesinleştikten sonra:
- Araç trafik tescilinden düşürülür
- Sigorta şirketi ödemeyi yapar
- Plaka iptal işlemi başlar
5. Pert Çıkışı (Opsiyonel)
Onarılabilir pert araçlar için "pert çıkışı" yapılabilir. Bu durumda:
- Araç onarılır
- TÜVTÜRK'ten muayene geçer
- Yeni tescil belgesi alınır
- Ancak tramer kaydında "pert çıkışlı" ibaresi kalıcı olarak yer alır
Uyarı: Pert çıkışlı araçların ikinci el değeri önemli ölçüde düşer. Bu kararı vermeden önce onarım maliyeti ile aracın pert çıkışlı değerini karşılaştırın.
Muadil Parça Dayatması — Haklarınız
Sigorta şirketleri onarım maliyetini düşürmek için muadil (yan sanayi) parça kullanımını önerebilir. Haklarınızı bilin:
- 2 yaşından küçük araçlarda orijinal parça kullanımı zorunludur
- Muadil parça kullanılacaksa yazılı onayınız gerekir
- Orijinal parça ile muadil arasındaki farkı cebinizden ödeyerek orijinal parça tercih edebilirsiniz
- Muadil parça kalitesinden endişeleniyorsanız OEM (Orijinal Ekipman Üreticisi) parça isteyin — yan sanayiden daha kalitelidir
Pert Sonrası Önemli Adımlar
Kredi Durumu
Araç krediyle alınmışsa ve pert olduysa:
- Kasko ödemesi öncelikle bankaya yapılır (kalan borç kadar)
- Artan tutar size ödenir
- Kredi borcu kasko bedelinden fazlaysa fark sizin sorumluluğunuzdadır
Plaka İptali
Pert olan aracın plakası iptal edilir. Aynı plakayı yeni aracınızda kullanmak istiyorsanız trafik tescil müdürlüğüne başvurabilirsiniz. Plaka hakkı 1 yıl saklanır.
Yeni Araç Alma
Pert ödemesini aldıktan sonra yeni araç alırken:
- Kasko poliçenizi yeni araca aktaramayabilirsiniz, yeni poliçe gerekebilir
- Hasarsızlık indiriminiz korunur (pert, kusurlu kaza olmadığı sürece)
- Trafik sigortanızı yeni araca aktarabilirsiniz
İpuçları
- İkinci ekspertiz hakkınız var: Sigorta şirketinin ekspertiz raporuna itiraz edebilir ve bağımsız ekspertiz talep edebilirsiniz
- Rayiç bedelde pazarlık yapın: İlan sitelerinden benzer araçların fiyatlarını belgeleyerek itiraz edin
- Tahkim komisyonunu kullanın: Anlaşmazlık durumunda Sigorta Tahkim Komisyonu hızlı ve düşük maliyetli bir çözüm sunar
- Belgeleri saklayın: Kaza tutanağı, ekspertiz raporu, onarım teklifleri ve tüm yazışmaları muhafaza edin
- Hukuki destek alın: Yüksek bedelli pert davalarında trafik hukuku avukatı önemli fark yaratabilir
Pert süreci boyunca tüm belgelerinizi düzenli tutmak çok önemlidir. CarAsista uygulamasının belge kasası özelliğiyle ekspertiz raporları, sigorta yazışmaları ve faturalarınızı tek bir yerde güvenle saklayabilirsiniz.
İlgili İçerikler
- Kasko vs Trafik Sigortası: Farklar ve Tercih Rehberi — Pert durumunda hangi sigorta devreye girer?
- Değer Kaybı Başvurusu Nasıl Yapılır? — Kaza sonrası değer kaybı tazminatı talep süreci
- Kaza Anında Ne Yapmalı? Adım Adım Rehber — Kaza anında tutanak ve belgeleme adımları